அமெரிக்க-சீன புவிசார் அரசியல் பதட்டங்கள் அதிகரித்து வருவதால், கட்டணங்கள் முதல் தொழில்நுட்ப மோதல்கள் வரை, ஆசியான் உலகின் இரண்டு பெரிய பொருளாதாரங்களுடனான அதன் உறவுகளை சமநிலைப்படுத்துவதில் உள்ள சிக்கல்களைத் தானே எதிர்கொள்கிறது. 10 உறுப்பினர்களைக் கொண்ட கூட்டமைப்பு அமெரிக்க முதலீடுகள், மேற்கத்திய சந்தைகளுக்கான அணுகலைச் சார்ந்துள்ளது. அதே நேரத்தில் அதன் உயர்மட்ட வர்த்தக பங்காளியான சீனா அதன் விநியோகச் சங்கிலிகளில் ஆழமாகப் பதிந்துள்ளது.
லீ குவான் யூ பொதுக் கொள்கைப் பள்ளியின் மூத்த உறுப்பினரான டெனிஸ் ஹியூ, தென்கிழக்கு ஆசியா முழுவதும் சீனாவின் பொருளாதார அணுகல் தொடர்ந்து வளர்ந்து வருவதால், ஆசியானின் நடுநிலைமை வகிக்கும் திறன் வேகமாக சுருங்கி வருவதாகக் கூறினார். அமெரிக்கா மேலும் பாதுகாப்புவாதமாக மாறி வருகிறது. ஆனால் அது அதையும் தாண்டிச் சென்றுவிட்டது. அது தற்போதுள்ள பொருளாதார ஒழுங்கை குறைமதிப்பிற்கு உட்படுத்தத் தொடங்குகிறது என்றும், உலக வர்த்தக அமைப்பு (WTO), ஐ.நா. போன்ற நிறுவனங்கள் பலவீனமடைவதை சுட்டிக்காட்டினார்.
ஆசியானுடனான சீனாவின் வர்த்தக, உற்பத்தி தொடர்புகள் கணிசமாக வளர்ந்துள்ளன. இது பிராந்தியத்தின் (வட்டாரத்தின்) பொருளாதார நிலப்பரப்பின் ஒரு முக்கிய பகுதியாக மாற்றுகிறது. வலுவான உள் ஒற்றுமை இல்லாமல், ஆசியான் அதன் சொந்த முன்னுரிமைகளை விட வெளிப்புற சக்திகளால் வடிவமைக்கப்படும் அபாயம் உள்ளது என்று அவர் எச்சரித்தார்.
கொலம்பியா பல்கலைக்கழகத்தின் பேராசிரியரான பொருளாதார நிபுணர் ஜெஃப்ரி சாக்ஸ், மேற்கத்திய ஆதிக்கத்தின் நீண்ட சகாப்தத்திற்குப் பிறகு ஆசியா முன்னணிக்கு வருவதால், உலகளாவிய ஒழுங்கு பன்முகத்தன்மையை நோக்கி நகர்கிறது என்றார். ஆசியான் அழுத்தத்தை எதிர்க்க வேண்டும் என்றும், உலக சக்திகள் 10 நாடுகளின் கூட்டமைப்பு, உலகெங்கிலும் உள்ள பிற ஒத்த குழுக்களுடன் இணைந்து பணியாற்ற கற்றுக்கொள்ள வேண்டும் என்றும் அவர் கூறினார்.
நாட்டிங்ஹாம் மலேசியா பல்கலைக்கழகத்தின் டிரிசியா இயோ, ஆசியான் அமெரிக்காவுடனான நட்புறவில் எவ்வாறு ஈடுபடுகிறது என்பதை மறுபரிசீலனை செய்ய வேண்டும். குறிப்பாக வாஷிங்டனின் பிராந்தியத்திற்கான சீரற்ற அணுகுமுறையின் சூழ்நிலையில் என்றும் அது சீனாவை அதிகம் நம்பியிருக்கக்கூடாது என்றும் அவர் மேலும் கூறினார்.
ஆசியான் ஐரோப்பிய ஒன்றியம், லத்தீன் அமெரிக்கா மற்றும் ஆப்பிரிக்கா போன்ற பிராந்தியங்களுடன் பரந்த உறவுகளை உருவாக்க வேண்டும் என்று இயோ கூறினார். பொருளாதாரம், வர்த்தகத்தில் மட்டுமல்ல, பாதுகாப்பு, கலாச்சாரத் துறைகளிலும் வளர்ந்து வரும் மோதல்கள் மற்றும் ஆழமடைந்து வரும் நிச்சயமற்ற தன்மைக்கு எதிராக ஆசியானின் மீள்தன்மையை இந்த உலகளாவிய உறவுகள் வலுப்படுத்தும் என்று அவர் கூறினார்
ஆசியான் அதன் பங்கிற்கு முடிக்கப்படுவதைத் தவிர்க்க முயற்சிக்கிறது. வர்த்தகம், இணைப்பை வலுப்படுத்துவதை நோக்கமாகக் கொண்ட பிராந்திய கூட்டமைப்பு சமீபத்தில் அதன் முதல் ஆசியான்-வளைகுடா ஒத்துழைப்பு கவுன்சில்-சீனா உச்சநிலை மாநாட்டை நடத்தியது. இந்த முத்தரப்பு உந்துதல், எந்த ஒரு சக்தியையும் சார்ந்திருப்பதைத் தவிர்ப்பதற்கும், அதற்கு பதிலாக பரந்த கூட்டாண்மை வழி நிலைத்தன்மையை நிலைநிறுத்துவதற்கும் ஆசியானின் உத்தியை பிரதிபலிக்கிறது.
1970 ஆம் ஆண்டு வரை, பிரதமர் அப்துல் ரசாக் ஹுசைனின் கீழ் இருந்த மலேசியா, ஆசியானின் நடுநிலைமையை மேம்படுத்துவதற்கான முயற்சிகளுக்கு தலைமை தாங்கியது. அமைதி, சுதந்திரம், நடுநிலைமை மண்டலம் (சோப்ஃபான்), இரண்டு ஆண்டுகளுக்குப் பிறகு முறைப்படுத்தப்பட்டது. இது நடந்துகொண்டிருக்கும் பனிப்போர் பதட்டங்களுக்கு மத்தியில் வெளிப்புற குறுக்கீடுகளிலிருந்து விடுபட ஆசியானின் உறுதிப்பாட்டை உறுதிப்படுத்தியது.
